Badanie USG jamy brzusznej – przygotowanie do badania i opis

1. Jak wygląda badanie USG jamy brzusznej?

Ultrasonografia (USG), czyli badanie obrazowe, polega na wykorzystaniu do badania specjalnego aparatu, który wysyła fale ultradźwiękowe. Dzięki nim na ekranie monitora pokazuje się obraz wielu narządów wewnętrznych naszego ciała. Aparat USG wykorzystuje fale ultradźwiękowe, które przenikają przez tkanki, odbijają się od narządów wewnętrznych i wracają do głowicy aparatu, dając obraz na ekranie.

Pacjent w czasie badania znajduje się w pozycji leżącej. Odsłania brzuch aż do żeber, by lekarz miał dostęp do badanego miejsca. Następnie lekarz umieszcza na skórze pacjenta specjalny żel. Przykłada do skóry głowicę urządzenia, przesuwa ją w miejscu, które ma być zbadane. Może poprosić, by pacjent na chwilę wstrzymał oddech, powoli wypuścił powietrze, położył się na chwilę na boku lub leżał nieruchomo. Cały ten proces jest nieinwazyjny, całkowicie bezpieczny i bezbolesny. Trwa on około 15-20 minut.
Po badaniu pacjent wyciera resztę żelu z badanej okolicy ciała, może się ubrać i poczekać na wynik badania w formie opisu.

2. W jakim celu wykonuje się badanie USG brzucha?

Badanie to ma na celu ukazanie stanu narządów wewnętrznych. Bada się ich wielkość, strukturę, położenie w jamie brzuszne, oraz to czy występują jakiekolwiek nieprawidłowości. Lekarz wykonujący badanie sprawdza i ocenia stan, wielkość i strukturę:

• wątroby,
• trzustki,
• śledziony,
• pęcherzyka żółciowego,
• dróg żółciowych,
• aorty,
• nerek,
• nadnerczy,
• pęcherza moczowego.

Badanie USG brzucha powinna wykonać każda osoba, która zauważyła niepokojące objawy, takie jak:

• ból brzucha, który jest uciążliwy, nawraca,
• obwód brzucha, który się nienaturalnie powiększył, bez związku z przyjmowanym pokarmem czy napojami,
• nagła znaczna utrata ciała, bez celowego odchudzania,
• podejrzenie kamicy nerkowej lub żółciowej,
• długo trwające zaparcia, wzdęcia, wymioty lub biegunki,
• ból kolkowy,
• zatrzymanie stolca lub moczu,
• żółta skóra,
• krwawienie z dróg moczowych lub układu pokarmowego,
• uraz okolicy brzucha,
• znalezienie wyczuwalnej pod palcami zmiany.

Badanie USG pozwala wykryć wszelkie nieprawidłowości w budowie narządów. W czasie procedury lekarz może rozpoznać kamicę nerek lub pęcherzyka żółciowego, zapalenie wyrostka robaczkowego, zapalenie trzustki, różnego rodzaju guzy, raka nerki, wątroby czy tętniaka aorty brzusznej. A w sytuacji, gdy obraz nie jest jednoznaczny – zleci dodatkowe badania, by zostało to sprawdzone.

3. Jak się przygotować do badania USG brzucha?

Aby badanie przebiegło prawidłowo, w narządach jamy brzusznej nie może być gazów ani treści pokarmowej. Ich obecność w jelitach, dwunastnicy i żołądku zaburza prawidłowy obraz w czasie badania. Gazy i treść pokarmowa właściwie to fałszują wynik, dlatego tak ważne jest wcześniejsze przygotowanie się.

Na 24 godziny przed badaniem:

• Stosowana dieta powinna być lekkostrawna. Dodatkowo nie należy do niej włączać produktów takich, jak owoce, surowe warzywa i ciemne pieczywo, słodzone i gazowane napoje, kawa.
• Ostatni posiłek powinno się spożyć najpóźniej o godzinie 19:00.
• Dzień przed nie spożywać alkoholu, nie palić papierosów ani e-papierosów (co najmniej 6 h).
• W ciągu dnia można przyjąć 3 razy po 2-3 kapsułki leku przeciwwzdęciowego, np Espumisan. Wyeliminowanie gazów z układu pokarmowego poprawia obraz w czasie badania.
• Osobom ze skłonnościami do zaparć lub z otyłością zaleca się sięgnąć po środki przeczyszczające.
• Zaleca się przed badaniem skorzystać z toalety i w miarę możliwości oddać stolec, oczyścić jelito grube z zalegających treści.

W dniu badania:

• Badanie powinno być wykonywane na czczo w godzinach rannych lub przed południem.
• Jeśli badanie planowane jest w godzinach popołudniowych – pacjent nie może przyjmować żadnych pokarmów. Jedynie pić niegazowaną wodę. Zabrania się picia kawy i mocnej herbaty. Nie należy palić papierosów ani żuć gumy przed badaniem.
• Wybrać wygodne ubranie, nieuciskające okolicy brzucha.

Co warto mieć ze sobą?

1. Skierowanie na badanie, jeśli jest wymagane,
2. dokument potwierdzający tożsamość,
3. wszelkie aktualne wyniki badań.

Dlaczego należy się stosować do tych wskazówek? Dzięki temu pacjent otrzyma niezafałszowany wynik, obraz w czasie badania będzie czytelny dla lekarza i pozwoli ocenić stan zdrowia pacjenta.